Het basisinkomen: tussen droom en daad

01-05-2015

 

Op initiatief van GroenLinks besprak de Gemeenteraad deze week een debatstuk onder de titel ‘Een lokale variant van het basisinkomen’. Een ruime meerderheid van de Raad steunde het initiatief, maar de PvdA was kritisch. Waarom?

Een onderwerp als het basisinkomen prikkelt de fantasie. Wie wil er niet in een land leven waarin iedereen elke maand zonder tegenverplichting voldoende geld krijgt om van te leven? Een paradijs waarin burgers zonder enige druk hun talenten kunnen ontplooien: wat moet dat allemaal niet voor moois opleveren?

De Gemeenteraad is echter niet de plek om utopische fantasieën te bespreken. Het debatstuk van GroenLinks komt zelf ook tot deze conclusie: “Met deze notitie beogen wij geen discussie over de wenselijkheid van een basisinkomen. Zelfs al zou de raad hier positief tegenover staan, dan nog is dit niet uitvoerbaar.”

Wat GroenLinks wel wil is een experiment waarbij uitkeringsgerechtigden meer mogen bijverdienen. Dat kan nu slechts binnen strikte marges. Volgens de wet mag een uitkeringsgerechtigde maximaal een half jaar lang een kwart van extra inkomsten houden tot een maximum van een kleine € 200 per maand. De PvdA Nijmegen is er groot voorstander van om de lokale beleidsvrijheid hier te vergroten.

In het debat over het voorstel van GroenLinks werd door sommige fracties een beeld opgeroepen als zou de gemeente Nijmegen uitkeringsgerechtigden ‘opjagen’ en lastigvallen met bureaucratische rompslomp. Wij herkennen ons niet in dit beeld. We hebben in Nijmegen een ruimhartig sociaal beleid en behandelen bewoners die een uitkering nodig hebben met respect. Daarnaast ondersteunen we bewoners bij het vinden van werk. De redenatie dat we uitkeringsgerechtigden met rust moeten laten, omdat er toch niet voldoende werk is, is niet de onze. Dat is GroenLinks overigens met ons eens, gezien het volgende citaat uit het debatstuk: “wat GroenLinks betreft heeft de gemeente een belangrijke verantwoordelijkheid bij het helpen van mensen om een baan te vinden”.

Al met al is ons niet geheel duidelijk wat GroenLinks nu precies beoogt. Tussen droom en daad staan praktische bezwaren, die gelukkig GroenLinks zelf ook ziet. Wij wensen GroenLinks veel succes met het concretiseren van het experiment en zien het voorstel aan de Raad met belangstelling tegemoet.

De PvdA fractie Nijmegen


 

In reactie op bovenstaand stuk van de PvdA fractie Nijmegen


De PvdA Nijmegen; een gebrek aan een progressieve visie

Als (Nijmeegse) PvdA'er wil ik graag stevig mijn ongenoegen uiten over de actie van de Nijmeegse fractie aangaande het voorstel van Groen Links wat een opzet gaf tot de discussie en het mogelijk experimenteren met het basis inkomen in Nijmegen. Een progressief geluid mist compleet in deze kwestie aan de zijde van de Nijmeegse PvdA fractie. Laten we deze discussie voornamelijk even feitelijk houden. De arbeidsmarkt zal in de komende jaren nog drastischer veranderen dan dat hij voorheen deed. Niet alleen verdwijnen door automatisering banen in de klassieke industrie ook zijn de prognoses dat bijvoorbeeld banen in de transport sector zullen verdwijnen. (zie ook: http://tegenlicht.vpro.nl/afleveringen/2014-2015/werken-van-morgen.html). Niet alleen de huidige economische crisis legt druk op de arbeidsmarkt maar ook de technologische evoluties doen dat in ongekende mate. We moeten het met elkaar eens zijn dat we de banen van vroeger en tot op zekere hoogte het werk van nu nooit meer zal terugkeren, ongeacht de hoeveelheid valse politieke beloftes die worden gemaakt. Dat klinkt beangstigend maar wetende dat dit realiteit gaat worden roept dit ook op tot een precedent om na te gaan denken over vernieuwingen in de arbeidsmarkt, op gebied van onderwijs en daarmee op een fundamenteler niveau; het inkomen en bestaan.

Het voorstel aangaande het basisinkomen van Groen Links Nijmegen is een voorstel is in navolging van diverse andere gemeentes (Groningen, Wageningen). Ook in andere landen wordt veelvuldig met het basisinkomen geëxperimenteerd. Er is geen consensus of het basisinkomen een oplossing gaat bieden voor het huidige en het toekomstige verlies aan betaalde arbeid. Maar als wetenschapper durf ik te zeggen dat geen enkele econoom of andere wetenschapper die wijsheid momenteel in pacht heeft. Het mogelijke succes van een basisinkomen in Nederland berust momenteel op hypotheses en theorieën. Hoog tijd dus om hiermee op kleine schaal te gaan experimenteren, we hebben data nodig om hier zinnige conclusies aan te binden. De eerste resultaten uit landen die experimenten hebben uitgerold lijken veelbelovend maar zijn ook erg context specifiek. (http://tegenlicht.vpro.nl/afleveringen/2014-2015/experiment-gratis-geld.html).

De Partij van de Arbeid is in de essentie altijd diep verweven geweest met de zekerheid van inkomen en arbeid. Daarom was ik ook zeer verbaasd over de insteek die de Nijmeegse vraagstuk koos op het voorstel van Groen Links en de uitingen die zijn gedaan in de landelijke media. Dit heeft niets te maken met progressieve politiek maar alles te maken met een conservatieve gesloten blik. Ik vraag me ook oprecht af hoeveel leden deze afwijzing zouden ondersteunen zeker als het zo scherp wordt geformuleerd als Dhr. Van ‘t Veen tijdens de Nijmeegse kamerronde en Radio 1, wij zouden ‘principieel tegen zouden zijn’. Ook heeft dit weinig te maken met de landelijke koers die wij hebben gekozen als leden van de partij. (http://basisinkomen.nl/wp/twee-van-de-drie-moties-basisinkomen-aangenomen-op-congres-pvda/) De PvdA heeft een lange traditie als het gaat om participatie in de discussies met betrekking tot het basisinkomen, hoog tijd voor een reeks aan experimenten want alleen op deze manier kunnen we kennis vergaren over nieuwe vormen van bestaans en inkomen zekerheid. Het voorstel van Groen Links was ook niets meer dan een voorstel tot experimenteren, nadenken en discussiëren. Schandelijk dus dat de PvdA daar als ogenschijnlijk progressieve partij gelijk met gestrekt been op ingaat. Ook Monica Sie, directeur van het Wetenschappelijke bureau van de PvdA (Wiardi Beckman Stichting) zei afgelopen week in de Leeuwarder Courant dat de grootste voor en tegenstanders van het basis inkomen bij de PvdA zitten. Dat moeten we interpreteren als een oproep tot discussie en experimenteren.

Of het basisinkomen een succes zal zijn moet blijken uit experimenten op lokale schaal, daar deze heel context specifiek zijn. Dat is de enige manier om data te vergaren en zinnige uitspraken te doen over dit vraagstuk. De complexe situatie op de arbeidsmarkt vraag om nieuwe oplossingen maar tegelijkertijd zullen we moeten accepteren dat klassieke arbeid door vergaande automatisering op den duur grotendeels zal verdwijnen. Het is aan de politiek om hier pro-actief op in te spelen. De PvdA Nijmegen spreekt op haar website over ‘utopische fantasieën’. Behalve dat dit statement van een zekere ongegronde arrogantie doordrongen is mist er ook nog iets zeer essentieels; De Nijmeegse fractie vergeet te melden de automatisering in deze wereld in een recent verleden ook tot de utopische fantasieën behoorde. Tegelijkertijd bieden deze ‘utopische fantasieën’ een mogelijke blik in onze toekomst en onze nieuwe realiteit. Hier is echter wel durf en een progressieve blik voor nodig. Iets wat de Nijmeegse PvdA fractie hopelijk nog gaat vinden. Gelukkig staat de rest van de raad wel open voor nieuwe initiatieven en laat daarmee zien een stuk progressiever te zijn en lef te hebben dan de Nijmeegse PvdA fractie.

Amrish Baidjoe
Stijn Verbruggen

PvdA lid (Nijmegen)

 

 

Reacties

Reacties van 1 tot 3:

alard beck schreef op 07-05-2015, 08:30:
Nog niet zo lang geleden vonden we inspiratie in verbeelding aan de macht.
Dat sprak veel mensen aan. Tot mijn spijt moet ik vaststellen dat onze fractie vooral realistisch wil zijn en geen dromen meer heeft.


Paul Klaassen schreef op 02-05-2015, 00:00:
De live-uitzending van het debatstuk net teruggeluisterd hebbende, kwam de PvdA op mijn niet echt kritisch over. Ik zou het 'onbeslagen ten ijs komen' noemen. Jammer ook dat de PvdA een Groen Links citaat uit zijn verband rukt. Dat een basisinkomen nu niet uitvoerbaar is heeft te maken met een artikel in de Participatiewet.
Uit het feit dat de PvdA zich niet herkent in het beeld van 'opjagen en bureaucratische rompslomp' zou ik de conclusie trekken dat de PvdA een grote afstand heeft tot de uitkeringsgerechtigden en de instanties die hen helpen met de enorme bureaucratische rompslomp en de maatregelen en boetes als je iets per ongeluk verkeerd invult. Ook die instanties zien vaak door de bomen het bos niet meer.
Ik hoor het Paul Depla nog zeggen bij zijn afscheid: "Over een jaar is er weer volop werk". Nog steeds niet Paul en de robotisering zal nog meer werk wegnemen in de toekomst. Gelukkig zijn er genoeg mensen, waaronder ook hoogleraren die al jaren met deze materie bezig zijn, die pleiten voor basisinkomen en een positief mensbeeld hebben. De PvdA lijkt er van uit te gaan dat als mensen gratis geld krijgen ze dan niets meer gaan doen. Dat zegt mij meer iets over de PvdA mentaliteit wat zij zouden doen als zij 'gratis geld' zouden krijgen.
Het is jammer dat de PvdA zich zo negatief uitlaat over het debat.
Het is geen utopische fantasie en een debat over het basisinkomen hoort wel zeker thuis in de gemeenteraad.
Het is juist eerder een utopische fantasie om te denken dat er binnenkort wel voldoende werkgelegenheid komt.
De PvdA is groot voorstander van 'participatiebanen zonder uitzicht op uitstroom' die de gemeente al miljoenen heeft gekost, veel uitkeringsgerechtigden teleurstelling brengt en alleen de 're-integratie industrie met jacht op gemeenschapsgeld' euro's oplevert.
Laat de PvdA eens kritisch naar zichzelf kijken en onderzoeken waarom ze in Nijmegen gehalveerd zijn.
Met dank aan GL, SP en de andere partijen die wel kritisch willen kijken naar het steeds groter worden werkloosheidsprobleem en willen zoeken naar andere alternatieven.


Marina Ceelen schreef op 01-05-2015, 16:36:
Ik pleit voor behoud van bestaande banen, bescherming van cao-afspraken, zekerheid van inkomen en een eerlijke verdeling van arbeid. De arbeidsmarkt moet voor alle mensen toegankelijk blijven. Dit is een maatschappelijk probleem, waarin de PvdA ook een duidelijke stem kan laten horen.



Typ hier jouw bericht:


Naam*
E-mailadres*
Je bericht*
Velden met een * zijn verplicht!
Captcha